Lezing Landschap en archeologie Graetheide, door Rob Paulussen e.a.
LGOG Kring De Westelijke Mijnstreek organiseert in samenwerking met LGOG Sectie Archeologie een lezing over 'Het landschap en de archeologie van het Graetheide plateau' door Rob Paulussen, Yannick Raczinsky-Henk en Rex Brandsma op donderdag 28 mei.
Het landschap en de archeologie van het Graetheide plateau
Vanwege de energietransitie die momenteel in Nederland plaatsvindt wordt het elektriciteitsnet vergaand uitgebreid. Dit gebeurd mede door het aanleggen van nieuwe hoogspanningsleidingen, die in tegenstelling tot vroeger nu voor een belangrijk deel ondergronds worden gelegd. Deze netverzwaringen gaan dus gepaard met omvangrijk grondverzet. En op dat moment gaat ook de archeologie een rol spelen, omdat al dat graafwerk tot een verstoring van het bodemarchief kan leiden.
In 2025 is door de firma Heijmans in opdracht van Tennet over een afstand van 8 kilometer een 150 kilovolt (kV) kabel gelegd tussen het transformatorstation Graetheide aan de Bergerweg te Geleen en het station aan de Holtummerweg te Born. Een groot deel van dit tracé liep over het Graetheideplateau. Op basis van het verdrag van Valletta (Malta), de Nederlandse erfgoedwet en gemeentelijke regelgeving moest dit tracé eerst op de aanwezigheid van archeologische resten worden onderzocht.
Dit archeologisch onderzoek is uitgevoerd door Transect in samenwerking met ArcheoPro en Bodac en is ruim vooraf aan het leggen van de kabels gestart in april 2024 met een proefsleuvenonderzoek en heeft uiteindelijk geduurd tot einde maart 2025. In totaal heeft het onderzoek 39 vindplaatsen opgeleverd, waarvan een aanzienlijk deel dusdanig behoudenswaardig was dat dit middels een opgraving verder is onderzocht. Hieronder bevonden zich twee Bandkeramische nederzettingen, waarvan eentje tot dat moment nog volledig onbekend was.
Behalve het onderzoek naar archeologische resten en sporen had de gemeente Sittard-Geleen juist vanwege het langgerekte tracé gevraagd om een landschapsarcheologische benadering. Dat betekende dat er tijdens het onderzoek ook aandacht is besteed aan grondsporen en bodemprofielen die inzicht bieden in de (pre)historische ontwikkeling van het landschap in zijn geheel en de rol van de mens hierin. Onder andere enorm grote kuilen die verspreid over het plateau voorkomen en waarvan de ontstaanswijze nog altijd vragen oproept, zijn in het onderzoek meegenomen.
Al met al landschapsarcheologie in optima forma die een schat aan nieuwe data over het Graetheideplateau heeft opgeleverd.
Over de sprekers
Rob Paulussen (landschapsarcheoloog bij ArcheoPro) zal een beeld schetsen van de landschappelijke kenmerken rondom het tracé en de ligging van de verschillende vindplaatsen. Yannick Raczinsky-Henk (geoarcheoloog bij Kragten) zal dieper ingaan op de Bandkeramische sites die aangetroffen zijn bij Guttecoven en Einighausen en Rex Brandsma (archeoloog bij Transect) bespreekt tenslotte de andere vindplaatsen binnen het tracé.
Aanmelden voor deze lezing kan via dit formulier.
De volledige uitnodiging kunt u hier vinden.
Vorige activiteit | Volgende activiteit