De herkomst van onze Limburgse familienamen

9 maart 2019

16:30 - 18:30 uur

Buurthuis 't Kliniekse, polyvalente zaal 10 (binnenkoer), Noordlaan 6 A te Genk-Winterslag

Entree: €3,- voor niet leden

In onze huidige digitale samenleving hebben nummers en cijfercodes soms een grotere impact op onze samenleving dan onze namenvoorraad. Niet zelden hebben we zelfs de indruk dat we als mens slechts een nummer zijn… Niets is minder waar. De meesten onder ons dragen hun naam met trots. We klimmen dus niet alleen in onze stamboom, maar gaan ook op zoek naar de herkomst van onze familienamen.

Klik hier voor het convocaat.

In de inleiding van de lezing  onderzoeken we de waarde van de naamgeving vroeger en nu. Vervolgens overlopen we de historiek van de naamgeving. Onze Germaanse voorouders kenden enkel een voornaam. Op het einde van de middeleeuwen doken zogenaamde toenamen op. Er was immers nood aan een verdere differentiatie vanwege de demografische evolutie.  Er ontstond een zekere wildgroei tot in de Franse Tijd, waarin meer reglementering optrad.

Daarna komt de indeling van onze familienamen aan bod. Welke naamgevingsmotieven lagen aan de basis van onze huidige achternamen? We plaatsen hierbij vooral de Limburgse familienamen in de kijker en onderzoeken aan de hand van kaartenmateriaal de geografische verspreiding van namen, zoals Limburgs Broeckx naast Brabants Vandebroek en West-Vlaams Vandenbroecke. Wat de vorm betreft, onderscheiden onze Limburgse familienamen zich duidelijk van de namenvoorraad in de rest  van Vlaanderen. Hierbij is er geen verschil tussen Belgisch- en Nederlands-Limburg. Wel onderscheiden de familienamen van Noord en Zuid zich op het vlak van de spelling: Noord-Nederlands Maas tegenover Vlaams Maes.

Spreker is dr. Vic Mennen (Lommel, 1940), gepensioneerd leraar Nederlands-Engels. In 1987 promoveerde hij met een proefschrift op de plaatsnamen van Lommel: Toponymie van de Vrijheid Lommel. Na zijn pensionering in 2000 publiceerde hij o.m. toponymische studies over Eksel (2002), Hechtel (2004) en Koersel (2015).  Als lid van de Koninklijke Commissie voor Toponymie en Dialectologie maakte hij deel uit van de redactie van het Woordenboek van de Vlaamse Gemeentenamen (2010) en het tweedelige Woordenboek van de Vlaamse Waternamen (2016-2018). Thans bereidt hij een studie voor van de gehuchtnamen van de Limburgse Kempen.

De presentatie is gratis voor leden van de bovenvermelde verenigingen, niet-leden betalen 3,00 euro.

 


Vorige activiteit | Volgende activiteit